Aktualności

Ból to subiektywne uczucie, które zachodzi w naszej świadomości. Najczęściej jest spowodowane szkodliwymi bodźcami, jednak zdarza się, że coś nas boli nawet bez ich udziału. Postrzeganie bólu jest różne u każdego człowieka - zależy nie tylko od danego bodźca, lecz także stanu zdrowia, wcześniejszych oczekiwań czy emocji w danej chwili. Zdarza się, że nasz organizm reaguje na ból na przykład wzrostem ciśnienia krwi, ale świadomie nie czujemy bólu. Widać zatem, że ból to niezwykle złożone zjawisko, którego nie sposób zamknąć w krótkiej, sztywnej klasyfikacji. 

Warto wiedzieć, że długotrwały, przewlekły ból nie jest jedynie pobocznym objawem, lecz stanowi dolegliwość samą w sobie. Pacjent ma prawo do leczenia bólu - nie musi, a nawet nie może być tak, że zawsze "trochę poboli". Współczesna medycyna oferuje wiele metod leczenia bólu - istnieją nawet specjalne poradnie leczenia bólu takie jak nasza poradnia ALGEA

Ból rozpoznają receptory bólowe - to tak zwane nocyceptory. Reagują na bodźce, które uszkadzają tkanki. Mogą być to bodźce różnego rodzaju - zarówno mechaniczne, jak i termiczne, elektryczne czy chemiczne. Podrażnienie nocyceptorów może wywołać mechanizmy obronne, na przykład odruchy.

Rodzaje bólu
Ból można określać na podstawie wielu kryteriów. Podajemy te, które są najczęściej używane zarówno przez pacjentów, jak i lekarzy.
* częstotliwość, z którą występuje
Ból epizodyczny zna większość z nas. To taki, który występuje od czasu do czasu i nie musi oznaczać przewlekłej choroby. To na przykład ból gardła czy uszu spowodowany infekcją lub bóle głowy. Ból przewlekły zaś świadczy o długiej chorobie - trwa dłużej niż trzy miesiące.

* czas trwania bólu
To chyba jedna z najłatwiej do nazwania kategorii bólu. Wyróżniamy ból falowy (pulsujący), który przychodzi właśnie falami - nasila się, potem słabnie i tak dalej. Jego siła jest zmienna. Ból stały zaś utrzymuje się na stałym poziomie przez cały czas swojego występowania. Jest jeszcze ból przebijający, czyli taki, który przychodzi nagle i napadowo; pacjenci oceniają go jako średni lub duży. Ataki występują mimo leczenia bólu przewlekłego.
* lokalizacja bólu
Ból możemy klasyfikować również ze względu na miejsce, w którym występuje. Są to po pierwsze nerwobóle (neuralgia), czyli takie dolegliwości, które powstają przez uszkodzenie lub podrażnienie nerwów obwodowych . Nerwobóle "rwą" oraz promieniują.
Bóle kostne powstają najczęściej w wyniku urazu, dają o sobie znać szczególnie wtedy, gdy się ruszamy. Bóle mięśni, skóry i stawów - czyli ogólnie tkanek miękkich - spowodowane są zaś stanem zapalnym . One również nasilają się w momencie ruchu, są także wrażliwe na dotyk.
Ból rozlany, jak sama nazwa wskazuje, dotyczy dużego obszaru; pacjent nie jest w stanie wskazać jego źródła. Ból trzewny natomiast wynika ze schorzeń narządów wewnętrznych. Bóle przeniesione (rzutowane) to te, które czujemy w innym miejscu, niż faktyczne źródło bólu.
* przyczyna bólu
Chodzi tu o spojrzenie z punktu widzenia stricte biologicznego. Naukowcy wyróżniają tu ból receptorowy (nocyceptywny), który wynika z podrażnienia receptorów nerwów czuciowych. Mówią także o bólu niereceptorowym (neuropatycznym) , który jest efektem ucisku albo zniszczenia struktur układu nerwowego . To na przykład ból po operacji w miejscu blizny, w wyniku urazu kręgosłupa czy ból fantomowy. Trzeba wspomnieć również o bólu psychogennym, czyli takim, który rodzi się na tle psychicznym. Pacjent odczuwa ból, który nie ma źródła fizycznego.

Jak lekarze oceniają ból?
Ocena bólu odbywa się przede wszystkim poprzez szczegółowy wywiad przeprowadzony z pacjentem. Lekarze stosują na przykład skalę wzrokowo-analogową (wizualną). Na linijce o długości dziesięciu centymetrów pacjent wskazuje najbardziej adekwatną do swojego bólu liczbę. Zero oznacza brak bólu, zaś dziesięć bardzo silny ból - najsilniejszy, który pacjent może sobie wyobrazić. Metoda jest stosowana także bez linijki; po prostu oceniamy ból od zera do dziesięciu. Bardzo często używamy też skali werbalnej; określamy ból jako słaby, umiarkowany, silny czy "nie do zniesienia".
Niekiedy lekarze używają narzędzia o nazwie dolorymetr. Pozwala ono na zmierzenie stężenia bólu w danym miejscu. Lekarz ustawia siłę nacisku, a potem powoli ją zwiększa. Dolorymetr używany jest szczególnie często przy podejrzeniu fibromyalgii (fibromialgii) , czyli zespole bólu uogólnionego.

Najczęstsze przyczyny bólu
Ból może mieć mnóstwo przyczyn. Do najczęstszych należą urazy i oparzenia, schorzenia wnętrzności - zapalenie wyrostka robaczkowego , pęknięcie wrzodów, zapalenie trzustki. Pacjentów często dotyka również ból wieńcowy . Ból towarzyszy także, rzecz jasna, chorobom nowotworowym i innym kompleksowym, poważnym schorzeniom. Wyróżniamy między innymi bóle reumatyczne, migrenowe, pourazowe, fantomowe...

Zapraszamy do naszej Poradni Leczenia Bólu ALGEA. Rejestracja telefoniczna 668260620
Zapraszamy - poradzimy sobie nawet z najbardziej opornym do zniesienia bólem